Make your own free website on Tripod.com

 


CIWAN 
 
Min digot: 
Nebjin, na nebjin! 
V regirdan ji n ve 
bi ser newqa qonax de nerjin. . Dil bi pizota oxir,
na hey zalim!
de bila kn li ser kaja ken te
bi gurna xatirxwestin nepjin. . . Min digot: Henasa evbuhrkan hogir dmana lvn te dib, lavlava ermezariy hildiperik keviyn kovana te, velerzna bazbendan di siveryn xewna te de diqurif, em li ber astanka bisaftina te
berzr rper dlberan dibn, di taristana berfreh navdar a av te de,
di goristana brndar a nav te de,
di daristana lez-gavn te de,
di aheng saz awaz
di regeha rondikn te yn derengmay de me bdengiya xwe,
me agir pt diltengiya xwe
bi ser vara dil te direandin em diqriyan: Ji bo i ey xweda? Mane ji ber xwe ve d ORGA gunehkar
di dilk dil de biteqiya! Mane ji ber xwe ve d di pirtka rojan de
di kezeba gulan de mirina avrean binimiya?! Mane ji ber xwe ve d dar b bager, d ev b huner, d pencere xemgn, d sird rebn b zingn bimnin, d ciwanek bi tenha , bengn eyda, bi ser qemeriya axa sar de bigiriya?! Min digot: De rabe hey zalim
dev ji laqirdiya mirin berde! De rabe! nebna te ji boy harmoniya talan kul derd e! De rabe!
da ko hezar stiran di eva Qamilok de
bi hev re ji dayik bibin! De rabe da ko na helbest di hi tirs de, di damarn pirs de bimne Da ko HELEBA kevnar rondikn te
di guptka gizing de hilne. . . De rabe da ko brannn te ji me re nebin sdar! De rabe daku tiliyn te
xwe li gerdena xatirxwestin nealnin, nebin koremar! De rabe goristan sar e,
dengbj civiyane, sibehe b te nabe. Bna qehw gerek bi ser biirna te de dabe, Min digot, nebjin, na nebjin: Ma rast e ko anuha
bi tenha xwe dimne,
by me , b ORG, b ttin,
b xewn b lska bi zarokn Taxa Xerb re!!? Ma rast e em hew rnitina w,
desttina w, biratina w, dibnin ?! Em hew hsrn germ, ji avn w,
bi ser hinarkn ev de diheriknin ? Ma rast e ko ew til d b bizav, ko lvn xweik d b xunav, ko avn b xew d b stav, ko newa kew d b srav bimnin?. Ma rast e ey hawar!
Ko em d kullkan
ji xweliya ser iyan dawenin li ber ser sazbendan,
bi nav koer revendan binin!!? Ma rast e ko derza dil me
d li van drewaran bi mirina te j biderize, ko giyan me d di nav zixtn kra kla te de
wek kek birndar bilerize!!? Min digot: Ji ku kolann dudil re,
ji paytextn bzar ji miextiya gawir re, ji barana dest sib re, ji roka ber var re, ji keskesora av miriyan re , ji strkn westyay
yn esman havna werz bstanan re, ji xirecira xwdana sermest
ya govendgernan re, ji serk dastana birnan re, ji toza dilnerm
a li ser zuha-biskojn nisrn gulnan re bibjin! Na Ciwan na! Dest xwe ji dest me nerevn, zr tiliyn xwe ji gerdeniya ORG berned! Bi awirn xwe yn mehreban
jena ko di dil de maye nesotn! Ji n ve xwedan niya giranbuha
di tengeryn xwna ikest de nelivn! Ronahiya me bi tenhatiya gor ned! De rabe teniko! De rabe xwesiko! De rabe jiyana ko ji ber axnan maye,
bi birna kokirin, bi ser ser xewna me de neherifn! De rabe bi hestn narn, bi gulbarn,
sirda xatirxwestin, di hi brkirin de biteqn! Min digot: Ma we tiliyn w bi kesera me hine kirine? Ma we gulava brannan, "Narn hey Narn " "Tolikvan Meyro " Bi ser can w de dakirine? Ma we gulek berbero xistiye bin ser w? Ma we ber bi niya iy de vekiriye ber w? Ma tem awran, nermebarana fedyok, li ser ser w dillandin?. Ma kevokn bej, hecheckn me j,
xwe bi ser darbest de diemandin?. Ma we tembiya w li kullkn buhar kiriye?. Ma we lepn ev ji ber dev goristan rakiriye? Ma we hsrn me xerb swiyan
li tevl hawarn xwe kirine? Ma we j re gotiye: Ko mirina te Ciwano jibo me herroj mirine?
(Ehmed Huseyn, Bazbend Kewname)
DASTANAN ÊX EHMEDÊ HUSEYNÎ 

I 

W vara ji beybna lvn ax, 
di peka velerzna tawanbar de,
di hlana hesret de,
lornn olistan ji ber dikirin
temen xwe y ji el s sirdan
li ber zingezinga lingn babelskan radixist.
Ewrn m
in sergerdan,
dya cigereya
ev
ber bi henasa gulhinarn arensa w ve,
pl bi pl, dihat
zv vebjiy bi ser xzn rre
de diherik.

Peykern ji tem morana xatirxwestin,
di bbikn mest n tavsork de bilind dikirin.

Bajar xwe y ji tyn
ermende,
prevokn ji bhokan
darn xwe yn ji kirstala diltengiy,
xwna hirm hejrn xwe,
serphatiyn nve
rokn
kest yn bzariya evndarn xwe,
wek rengn tj serberday
yn xeftan dayika xwe,
radipandin,
di terkn zrn
n tawanbariya kewn temen xwe de, vedi
artin.
Li teni
t evbuhrkn dastanbjan
babelskn qay
kana xwe berhev dikirin,
li ser tixbn b al yn ferhenga westan,
amancn xwe bi dar vedikirin,
li nik astana dilsoj a bbextiy
li xwe mikur dihat
wneyn xwe,
yn gerik,
di ayneyn toz de dixwendin.
Avn mirin,
yn drbn ronak,
bi jena dilan didtin
l ji erx bawer nedikir.
Destn goristan,
yn prozmend narn,
bi guhan dibihstin,
l ryn sedreng n giryan nas nedikirin.
Dilovaniya klan
bi ser ebryn peyv de dirijiya
l hestn xwe ji xwe nedikirin.
Afern ey aferndey azara awazamz! Afern ey ahoya hoyn asan yn serhildana ttin! Afern sed afern
x gulan afern!
Li cihek ji van cihn as
yn keleha hi
xwe,
li
nopa darbikvn naln
li pirtkn dadmendiy digeriya.

Kueyn bizday yn stiran
stgehn birna xwe
bi hestey droka toz vdixistin
li ser keviya tj giyankuj
a darjgeha evna xwe,
prg gulistana ry tobedar
x Senan dihat: - Ew dil reben ima wisa di nav dest te de dilerize x gulan? - Daspartina "Span Xelat" ye,
ez d mna serphatiyeke kesk,
bi rimbazn "Atnay" re,
ber bi dargernka ziman "Hrodots" ve bihinrim.
Ez d tembnameya kullkan ji boy hejariya "Diyojnos" ragihnim. - Ziman xwe ji llava drok dawerivne
keskesora xewna xwe
di gizing de
hn himbzkirina jiyan bike
x gulan! - Jiyan newrek e kur min,
xwe nz rivna gotinan
derbirna gazinan
sermestiya welatan nake.
Eger ber xwe nedim Ermenistan,
d rasteqn ji xewa giran a Stokholm hi
yar nebe,
d mr evn,
di xelwetgiriya xwe de,
li bin guh guman nekeve
d keziyn "Selma"y bi avlirman nehne.
D serdema pxwas bazirgan sextekaran
li xwna te mikur ney!
Av, ba, agir
tniya ax
hespn taristan.
Qirna parsyn tarawgeh
sergomiya di bixr
di xwelrengiya esmann tenhatiy de. Li vir,
li kurtepista wneyan guhdar dikir
di bt nta berbeyaniy de
diqurmi, diqermi.

Destnivsn mi
ext evnbazan
ji giraniya sbera dem dadiwe
andin
bna bineng jinan
ji pi
kn vara xwe re dinasand. Zemawendn dapra te diherifin
mizgeftn hebna te nayn zeft kirin. Ser dastan
bi gulava gulan di
t
berzr gulvedana ken dayika xwe dib.
kn kf ji snga w difiriyan
mewjn xal w
li pey heyva snoran digiriyan.
Guliyn gawirane yn sird
bi hineya sefer dinimandin
ber bi dastanbjan ve sernisv dib: - Tizbiya te ji karbann bendeman ye? - Nexr, ez ne karban im,
keskahiya sistegavn ziman te
govendger agirvedana giyan te me! - L "Ermenistan" di kela kla dil min de
gaz karbann helbesta te dike. - Ez avbest im,
spndara gewriya "Biyazd" im
nimjgeha dengvedana "Nsan"
zingna bendn wiryay yn bazbenda "Nal"y bengn im!
Gulgenimn temen w
zer dibn li ber tava regezperest
a dastan diseridn.
Tavn w ji ry w diketin
tevna ziman w
raksana kferat ha
dikir. Li vir dimnim.
Li vir,
wek ko cara p
n d mirin ji dayik bibe,
dimirim.
Li vir dil xwe psk
mij
kuln xwe radest bkn xemsar n deryay dikim.

Her li vir,
di darbesta dil xwe de,
pendn "Odsyos" sergerdan werdigirim
li ser eniya "Trawda"y dlana agirperestan li dar dixim
ber ko bibim keleka dem,
dimirim.
Ber
ewata xwe
dida kontara iyayn ji serhi
kiya kewan
ji po
maniya ketiyn pxembern gha irayn n.
Bi hevr tirs dilst
bi qulingan re dipeyiv.
el s saln kovandar,
bi herikna zivir a dem,
dixurandin,
riha xwe ji ber dev riya bager dida al.

Zaroktiya iyan
di erm w de fr arpiyan dib
keftn kv
ber bi gurmna viyana w ve dihatin. Stiriyn hawar di xewna w de dadiikiyan
nasnameya xwe ya hovane
dida ber zixtn nermebaran: - Tu ji bo i
rperiyn
"Zn"n giryan hildibijr x gulan?
Dipirs
xwe dispart ziman gulwaza gerdeniya "Cd"y dilovan. - Li vir roavah
ehda drok ye
di lajewerdiya tr ter a saw de
hismendiya peyv radipere.
Min nedixwest baskn roj
di xwna min de hmn evn damezirnin,
l sirda deng min
xo
xwann pln bdengiya min
saln premriya demsalan,
di rehn v iyay de dihwirin ge
dibin! - berbiskn dastana te
yn ji erxwana ceng,
yn ji pdar bntengiy,
yn ji cegerdar halan,
x gulan? - Tu tist ji peyv erzantir nn e.
ji xwe bipirse,
ji xweldanka temen xwe
ji dengvedana bcir a
ehdn doza ahberyan.
Ji nivskarn "ji ni
k ve!!" yn "Stokholm"a paytext.
Di pirtka veiryay de
li taxa jorn a hi
xwe digeriya.
Li bra gund li wers jiyan li irika rokn qedexe.
Li kadna razn xwe li prozbahiya maa xwe ya p
n.
Kunciyn bej
ji ser ptanokn nveroja Botan dimalandin
sarezayiya jwergirtin
di memikn "Amed"a nexwes de nas dikir.

Li pey rewrewk
ber bi efsaneya rewrewk ve di.
Rondikn hetav li olistan dire
andin
"Toros" hmin di wrekiya ma de ber bi xwdana xwe ve radiki
and.
Bi tena ser xwe
bi strkn dil xwe dihat
li ber desthilatiya brannn xwe radiwestiya..
Ryek ji kevir,
navek ji kevir,
warek ji kevir,
baraneke ji kevir Amdeke ji kevir.
Dipeyiv nedipeyiv.
Dima nedima.
Dimir nedimir.
Dipa nedipa.
Didt nedid.
Dib nedib. Dib d,
dib ard,
dib berb
hechecka sefer j dida d.
el s saln w bi argavk dihatin
di gerdeniya "arira"y de wenda dibn.
Bi
aftina "Qaz Mihemed" matmay,
matmayna w dorp dikir.
Ji dest brtjiya xwe direviya,
xwe davt himbza dayika xwe
li rzn rzdar n cendekn ronahiy dizvir.
"Keyqobad" vewestan
toza "Nnewa"y bi xwe re dian
xwe
mrn "Soparto"y govenda daw
li ser zik "aldran" li dar dixistin. Pinpinkn keftelefta "Berzan" diwestiyan
li giriy zersoninn "Pran" dipirsn. Bes e! Re
girdana te payedariya gerdn re dike. Bes e! Tov gumana te nalna pirs ge dike! Bes !. Zeviy bra te ewrn br dabe dike.
Cih cih min e,
ji balendeyan re digot.
Dudiliya min gergernek e,
l go
iyn peyv rpeln qonax ji dayik dibin,
ji saln xwe re digot. - iyan bi aln xwe yn sp daketiye
tu j bi giyann mir bi
engebiyn talan, dadikev? - Ez xwna nrijyay ya neviyn xwe bi xwn dipesinnim. - Xwna xwe ji nimja eq biparze? - Ez li vir im da ko jiyan bikujim. - L ima tu di nihaln gizing de nehwirn bi kar tn? - Pitevan rezn qrna xwe me. - x arensa dilberan? - Li wir, li pey sbern hovane yn dem,
li pjna bare
a giranbuha digere.
X SENAN: Were
xwe nz teqna dil min bike,
neynkn
eva xwe ya aziryay
di mista min de bihle asoyn vedtina xwe
di esman nostaljya min de berfirehtir bike.
el s saln xwe bi hi
min ve ba bidr
deryaeya axna xwe
di bdengiya xatirxwestin de bilorne.
Sergjahiya xwe
hn gezoy bike
rik ziman xwe bi bilindgoyan biparzinne.
Arez min di
nin nefeln li xwemikurhatin
di xewna min de ber didin: "Kovann mihirdaran B hed b ijmar in Tr tn ji hesaran Sed car sed hezaran Xedengn di nbaran Nihn li dil dibarin"
X EHMED HUSEYN: Li bin siya dar,
dara hinar,
diya xwe tre dikir
irskn Kurdistan
bi ser metirsiya w de dipijiqandin.
Diya ku bi te
iya xwe
goreyn qeder dirist bi dilbijandin
li ponijandina bav w dinr.
Hveron vedixwar
cih xwe di goristan de agadar dikir.
Bilaemkn surdariya w
li bin guh kovna jiyan diketin
bindeqn bi
irna w diikandin.
avn w dixwestin ti
tek
rondikn sincir dixwestin ti
tek dtir bibjin: Trja awira dilber Wek rima dest rimbaz e Bi naz sema leker tte xwn ubh baz e Min digot ey gulzer Dil mirina xwe dixwaze
X SENAN: Rn Erministan
di sdarn brkirin de dest bi xweku
tin dikin.
Ez d di navbera mirin jiyan de
darn xwe av bidim
lvn qeris yn yara xwe bi
nahiy bixemilnim.
Ez d gurna sird
radest guliyn daday yn sersomiya te bikim
ez d razn evn dnbna xwe
li ser keviyn awirvedana "Mezopotamya"y raxnim.
Di w klka beravt de,
d firi
teyn drok xwe ragihnin axnkana te
d giyan te li ser dev kr bireqise.
X EHMED HUSEYN: Ez d co bercoyn temen xwe
di ariy de rapernim
pln ji kefa dem di ziman xwe de perwerde bikim.
Ez d slavn hedana xwe,
di peka xweri
t de rt bikim
kendavn la
w ber bi beravka tenhatiy ve rakinim.
Hingr bi hingr,
nr bi nr,
îmen bi men,
perjan bi perjan,
sawr bi sawr,
rojgar bi rojgar,
ez d
ekirn ziman te bixwnim
hesp xwe bi zn rikb lixvn
evnem rapim
ber bi dilbijiya mmdanka te ve bigindirim.

II W vara ji beybna lvn ax,
sirda
aneyn w zuha dib,
"Asxlos" rn bhdeyiy ked dikirin
go
t keroka qeder dibirat.
Esman dideriz,
barana zaroktiy diliviya,
xwel dibariya
deng dastanbjan dihate birn.
ngir di derga xwe de diqriya
dayika w llandinn bay bertav ji br dikirin.
Goristaneke bnav bo xwe ava dikir
bi kefen biray xwe digirt da ko evn bi xwe re nebe.
Li koneya dwr tema
e dikir
ser xwe li ser kevirn gor datan.
Mir dihatin.
Biray w dihat.
Diya w dihat.
Hevaln w dihatin.
Xunav dihat tizbiya bav w dihat, l
x gulan" nedihat! "Asxlos" nedihat! "Kafafs" nedihat
"sakay" briya pjna xweliy dikir, li helbestan dipirs. Li paytextan,
wek ko cara dawn be, tema
e kir.
Dil w bi tinaziya wneyn nivskarn Stokholm
ewit. Li wneyn rasteqne yn serdema x gulan geriya got: Dibistan dibin"Qereqol!!" x gulan! Yadgar dibin ol x gulan! Mirov dibin sol x gulan! Pns dibin dahol x gulan! Evna te j dibe tol x gulan! Di heman var de, gezgezoka temen xwe
di heman mirin de, cegerdariya evnbazan
bo ngarkirina nex
eya iyayn niy hest kirin,
el s goristann westyay ji snga xwe berdan
bi hmin
peka xwe pa
lorna xwe lorand
pnsa xwe
kand
di nav por hevr
imn
"Birca Belek" de prg dastana xwe ya rizyay b.

(Ehmed Huseynî, Nivîs hejmar 4)